NL amsterdamgold EN amsterdamgold

tel: +31 (0) 20 65 89 555

Turkse banken op zoek naar goud voor Iran

02 Nov 2012

In Turkije is momenteel een hernieuwde interesse voor goud door bankiers en de overheid te zien. De banken hebben daar de jacht geopend op het goudbezit van Turkse particulieren. Met een groeiend aantal spaar-, leen- en inkoopformules proberen Turkse banken particulieren zover te krijgen om goud dat zij bezitten naar de bank te brengen. De Turkse overheid stimuleert deze ontwikkeling door banken sinds kort toe te staan van de centrale bank te lenen met goud als onderpand. De Turkse regering wil het goud gebruiken om het tekort op de handelsbalans te verkleinen. Naar schatting ligt er 235 miljard euro aan goud bij Turken thuis, ruim 5.500 ton. Als het de banken lukt om dit goud uit privékluisjes, onder vloerplanken en uit spaarpotten of begraven schoenendozen in bankkluizen te krijgen, hoeft de Turkse overheid het goud niet meer uit het buitenland te halen. Dat Turkije zoveel goud nodig heeft komt vooral door een sterk groeiende behoefte aan goud uit Iran.

Iran krijgt vanwege VN-sancties geen beschikking meer over euro’s en dollars. Een bancaire blokkade op deze valuta maakt het erg moeilijk internationaal handel te drijven. Vermogende partijen in Iran hebben nu een oplossing: zij laten zich voor grondstoffen en diensten betalen in Turkse lira, die op zichzelf ook niet erg geschikt zijn voor internationale handel, maar wel gebruikt kunnen worden om in Turkije goud te kopen. Goud dat wél bij uitstek geschikt is om internationaal handel mee te drijven of Iraanse kapitalen te beschermen tegen de hyperinflatie die daar nu plaatsvindt. Maandelijks vertrekken er honderden koeriers van Ataturk airport met ieder 50 kilo goud (de maximaal toegestane hoeveelheid) in hun koffer naar Dubai waar het goud (veelal clandestien) naar Iran verscheept wordt.

Reuters meldt dat er in augustus via Ataturk airport voor 1,12 miljard euro goud is uitgeklaard bij het douaneloket voor passagiers naar Dubai en nog eens 615 miljoen via het kleinere Sabiha Gokcen airport. Turkije dat zoals gezegd kampt met een handelstekort, ziet in deze (aan hun kant van de grens legale) reeks transacties geen bezwaar, behalve dat zij het goud dat wordt gevraagd vooralsnog zelf moet importeren. Op die manier is de invloed op de Turkse handelsbalans minimaal. De 25 ton goud die jaarlijks in Turkije uit de grond worden gehaald voldoet simpelweg niet aan de behoefte, alleen uit Iran al 560 ton. Dat is de reden dat de Turkse banken nu de Turken proberen te stimuleren afstand te doen van hun opvallend grote private goudbezit.

De Turkse privévoorraad goud is de op één na grootste ter wereld. Sinds een jaar of tien heeft het sparen van goud een vlucht genomen. In 2001 bedroeg  de inflatie in Turkije een schokkende 74% en die is hoog gebleven, tot 2004 tientallen procenten en sinds 2004 tussen de 5 en de 10 procent per jaar. Dat zijn getallen die de meest overtuigde aanhangers van papiergeld in edelmetalen doen vluchten. Sindsdien heeft de traditie onder Turken om elkaar gouden munten en sieraden te schenken bij geboortes en huwelijken een enorme vlucht genomen. Op de bazaar in Istanbul wordt al 600 jaar gehandeld in goud en juweliers deden de afgelopen jaren wederom goed zaken. Op ‘s werelds grootste openluchtmarkt zijn ongeveer 4000 juweliers gevestigd, die dagelijks 1,5 ton goud in- en verkopen. Een economie in de economie.

De Turkse overheid stimuleert de banken nu de concurrentie aan te gaan met deze juweliers. Om dat mogelijk te maken wordt regelgeving op het gebied van de goudspaarrekening sterk versoepeld. Zo kunnen er via banken nu aan- en verkopen van goud worden gedaan en kan er geld geleend worden op basis van edelmetaalbezit. Onderpanden voor leningen mogen nu voor 30% met goud gedekt worden in plaats van 25%. Er worden daarom door sommige bankfilialen speciale ‘gouden dagen’ gehouden, waarbij mensen hun goudbezit gratis kunnen laten waarderen en te horen krijgen over de mogelijkheden die ze ermee hebben. Al deze projecten zijn een succes en de juweliers klagen al dat de banken hun marges onder druk zetten. Het is waar dat er flinke hoeveelheden worden opgehaald door de banken, banken als Turkiye Is Bankasi en Yapi Kredi rapporteerden aan de Turkse centrale bank dat de goudspaarsaldo’s de eerste helft van 2012 met 15% zijn toegenomen.

Het is alles bij elkaar eigenlijk een treurig verhaal. De Turkse overheid heeft jarenlang de inflatie laten oplopen waardoor mensen hun spaargeld zijn gaan beschermen met edelmetaal. Nu er lucratieve handel mogelijk is met Iran heeft de Turkse regering het goud nodig en halen ze alles uit de kast om het Turkse volk te overtuigen hun zekerstelling op te geven. Ondertussen slaagt de Turkse centrale bank er nog steeds niet in om de inflatie onder de 5% te krijgen, het doel voor 2011 was 5,5% een getal dat uiteindelijk 10,5% is geworden. Als de Turkse overheid in zijn opzet slaagt brengen zij het Turks handelstekort waarschijnlijk flink terug, maar de Turkse spaarder wordt behoudens het uitblijven van een economisch wonder slachtoffer. Als ik de Turkse burger zou mogen adviseren zou ik op zijn minst de inflatiecijfers van 2012 afwachten voordat ik mijn goud zou omzetten in de notoir onbetrouwbare Lira. Duidelijk is wel dat in tijden van politieke onrust en financiële onzekerheid goud een gewild goed is.

 

 

 

De artikelen in de AmsterdamGold nieuwsbrief vormen een weerspiegeling van de opinie van de auteur en niet van AmsterdamGold.com BV. Deze artikelen zijn bedoeld om u te helpen een mening te vormen over de edelmetaalmarkt en constitueren geen advies. De inhoud is met de grootst mogelijke zorg samengesteld, maar AmsterdamGold accepteert geen verantwoordelijkheid voor eventuele onjuistheden. Alleen u kan beslissen wat de juiste manier is om uw vermogen te beheren. Als u besluit te handelen op basis van de inhoud van de AmsterdamGold nieuwsbrief dient u elders de betreffende inhoud te verifiëren. De auteur van dit artikel bezit een long positie in fysiek zilver.