NL amsterdamgold EN amsterdamgold

tel: +31 (0) 20 65 89 555

Een Franse Revolutie op de beurs

05 feb 2021

Een Franse Revolutie op de beurs

Sinds vorige week zijn de financiële markten het toneel van een verbijsterend schouwspel. De beurskoersen van een aantal bedrijven leken wel behekst.  De koers van GameStop steeg vorige week maandag van 50 naar 159 dollar, ging dan terug naar af, om vervolgens weer op te veren. Op woensdag brak de hel los. De koersgrafiek ging letterlijk verticaal en sprong naar 496 dollar. We zijn wel wat gewoon als het op volatiliteit aankomt, maar dit was ongezien. Wie niet beter weet, zou kunnen denken dat GameStop een hip high tech bedrijf is, maar niets is minder waar. GameStop verkoopt computerspelletjes via een keten van 5.000 fysieke winkels en stevent mogelijks af op een faillissement. Maar hoe kan een wankel bedrijf een manische horlepiep dansen op de beurs?

Het antwoord is een ‘short squeeze’. Hefboomfondsen hadden ingezet op een koersdaling van GameStop door ‘short’ te gaan, door het aandeel ‘in de wind te verkopen’ in goed Nederlands. Om dit te doen, ontlenen de ‘shorters’ aandelen, bijvoorbeeld bij een bank of een beleggingsfonds, die daarvoor een vergoeding krijgen. De shorters verkopen de aandelen onmiddellijk op de beurs en hopen dat de koers zal dalen zodat ze de aandelen later terug kunnen inkopen aan een lagere koers. Het koersverschil min de vergoeding is de winst van de shorter. De shorter moet op het einde van de leenperiode de aandelen terugbezorgen. Dit was buiten WallStreetBets gerekend, een chatroom op Reddit gesticht door de briljante provocateur Jaime Rogozinski, die het zelf ’s werelds grootste casino voor Millennials noemde. WallStreetBets wil een alternatief bieden voor de eerder saaie traditionele fundamentele beursadviezen. WallStreetBets telt bijna 10 miljoen kleine beleggers. Die kleine beleggers balden hun krachten om de shorters in de tang te nemen (te ‘squeezen’) door zoveel mogelijk GameStop aandelen te kopen om de koers hoger te sturen. Een stijgende koers staat gelijk aan een verlies voor de shorter. Wanneer de verliezen oplopen tot de pijngrens, moet hij de shortpositie afsluiten door de aandelen op de beurs te kopen, wat, in een markt leeggekocht door een ontketend WallStreetBets leger, de koers de stratosfeer injaagt. Short squeezes zijn van alle tijden, maar dit was de eerste die op het getouw was gezet door de kleine belegger

Aanvankelijk lachten de shorters de acties van die domme kleine beleggers weg, maar hun hoogmoed werkte als een rode lap op een stier. Speculatie ging over in koopwoede, gevoed door intense wraakgevoelens tegen de Wall Street elites of de elites tout court. Vele WallStreetBets deelnemers zijn jong. Voor hen gaat het niet enkel meer over de centen. De jonge generatie voelt zich gepakt door oude krokodillen van Wall Street, die ze verantwoordelijk acht voor de financiële crisis en de waanzinnige opbouw van de schuldenberg die er mee het gevolg van is. En die de jeugd later zal moeten terugbetalen. Vandaag worden hun vrijheden ingeperkt om de oudere generatie te beschermen tegen het virus. YOLO, dus ze gaan ervoor. En als ze hun inzet verliezen, het kan ze niets schelen. Niets zo gevaarlijk als een tegenstander die vindt dat hij niets meer te verliezen heeft. Wat we zien, is een ware volksopstand tegen de Wall Street aristocratie, die werd getrakteerd op een miljardenverlies.

De massale short squeeze in het aandeel GameStop schudt de traditionele machtsverhoudingen op Wall Street door elkaar. De makkelijke toegang tot de beurs via platformen als Robinhood in combinatie met een krachtenbundeling via een chatroom platform heeft de kleine belegger de vuurkracht gegeven om de strijd aan te gaan met de grote jongens. Als de 10 miljoen deelnemers aan het WallStreetBets platform hun bescheiden spaarcenten bij elkaar leggen, vormen ze samen ‘s werelds grootste hefboomfonds. Size matters, zeker in financiële markten. Dit heeft zeer verstrekkende gevolgen. In principe is elke short positie voor de traditionele shorters levensgevaarlijk geworden. Short posities moeten boven bepaalde drempels publiek bekend gemaakt worden. En dan staat de shorter met de billen bloot. Een collectief van kleine beleggers kan naar believen shortposities in het vizier nemen en vervolgens de koers de hoogte injagen via massale aankopen van aandelen. In de short squeeze van GameStop hebben de WallStreetBullies ook slim gebruik gemaakt van de aankoop van callopties (koopopties), niet alleen omwille van de hefboom op de potentiële winst, maar ook omdat ze begrijpen dat de market makers van die opties hun eigen risico (de ‘delta’) moeten hedgen via de aankoop van aandelen. Niet slecht voor wat in de media soms als een groep amateurs wordt afgeschilderd. Ze gebruiken dezelfde technieken om shorters uit te roken als deze die in het verleden alleen door professionals zijn gebruikt. Het enige verschil is dat de amateurs afspraken maken ‘en plein public’ terwijl de hedgies liever konkelfoezen in een chic restaurant in de Hamptons. Dat GameStop het favoriete mikpunt is van het collectief, is geen toeval. De uitstaande shortposities bedroegen 140% van het aantal aandelen in omloop. De vraag mag worden gesteld of het geld achter dergelijke exorbitante shortratio’s wel het predicaat ‘slim’ verdient. Shortratio’s boven de 100% zijn immers een open uitnodiging aan roofdieren om een short squeeze te organiseren. Wat dan ook is gebeurd. Hoogmoed komt voor de val. Het echte slimme geld had dit al langer begrepen. Doctor Michael Burry, hefboomfondsbeheerder en bekend als de eenzame held van The Big Short, had vorig jaar al een grote positie in GameStop opgebouwd. Zijn geduld is inmiddels rijkelijk beloond.

De wraak van de kleine belegger heeft nog heel wat andere implicaties. Shorters hebben, hun kwalijke reputatie ten spijt, een belangrijke rol te spelen in een correcte prijsvorming op de financiële markten. Onder normale omstandigheden drijven ze overgewaardeerde beurskoersen richting hun fundamentele, en lagere, niveau. De meest succesvolle shorters maken daarbij zeer grondig hun huiswerk. En niet voor niets. Een ‘long only’ belegger kan maximaal zijn inleg verliezen omdat een actief niet meer dan 100% van zijn waarde kan verliezen, een shorter kan een veelvoud van zijn inleg verliezen omdat een actief onbegrensd in waarde kan stijgen. De aanwezigheid van een collectief roofdier zadelt shorters op met een bijkomend risico, wat hen tot grotere omzichtigheid zal aanzetten. Dit is niet misplaatst in het kader van GameStop, maar wel als het collectief at random shorters kan wurgen. Alles bij elkaar zijn collectieve acties een vloek en een zegen voor de financiële markten.

Het verhaal is nog niet volledig geschreven. De acties van WallStreetBets breiden zich inmiddels uit naar andere hoeken van de financiële markten waar andere open uitnodigingen voor short squeezes te vinden zijn. De markt der edelmetalen bijvoorbeeld is een feitelijk systeem van fractioneel reservebankieren, waarbij de fysieke voorraden van de leden van de LBMA, de London Bullion Market Association die de Over-The-Counter handel in edelmetaal organiseert, een fractie zijn van de totale handel. De zilverprijs is sterk gestegen in het zog van GameStop. Het roept herinneringen op aan de ‘cornering’ van de zilvermarkt door de Hunt broers, die model stonden voor de Ewings in de televisieserie Dallas, aan het eind van de jaren zeventig. Of WallStreetBets erin zal slagen het GameStop huzarenstukje over te doen op de zilvermarkt, is lang niet zeker. De marktwaarde van GameStop was 1,4 miljard dollar voor de beursfestiviteiten begonnen midden januari, terwijl de waarde van het fysieke zilver in de kluizen van de LBMA ongeveer 50 miljard dollar is. Daarnaast laten de hogere machten, die wel vaker de kant van Wall Street hebben gekozen – de Amerikaanse ministerpost van Financiën lijkt wel voorbehouden voor ex Goldman Sachs kleppers – niet altijd zomaar begaan. De Hunts maakten eerst een papieren monsterwinst, tot de beursautoriteiten ingrepen. Ze vaardigden een verbod uit om nieuwe longposities in zilverfutures te openen, het beruchte ‘Liquidation Only’ order, wat betekende dat je enkel nog kon verkopen. De zilverprijs stortte onvermijdelijk in en zadelde de Hunts op met een enorm verlies. Diverse beursplatformen hebben de aankopen in GameStop en andere geviseerde aandelen al aan banden gelegd. Onder hen ook Robinhood, uiterst populair bij het jonge beleggerscollectief, dat toetert dat het Wall Street wil democratiseren door ‘gratis’ orderuitvoering aan te bieden, maar zichzelf verrijkt door de orders te verkopen aan high frequency traders, die diezelfde orders vervolgens kunnen misbruiken voor eigen gewin. Het cynisme en de ironie ten top: jonge beleggers worden misbruikt door de haaien van Wall Street via Robinhood en de jonge beleggers gebruiken Robinhood om de haaien van Wall Street een koekje van eigen deeg te bakken. Maar the Empire strikes back. Een aantal grote Wall Street spelers hebben het spel van WallStreetBets meegespeeld en hebben ook miljarden verdiend op de kap van hun Wall Street collega’s. En er zijn geruchten dat Citadel, ’s werelds grootste high frequency trader, dat miljarden heeft verloren op GameStop, massaal zilver heeft gekocht en poogt mee de vlam in de pan te doen slaan via berichten op WallStreetBets om een zilver short squeeze te creëren. Geen gerucht maar een interessant weetje: niemand minder dan Ben Bernanke is over de haag gesprongen en is adviseur van Citadel. De collectieve acties van de WallStreetBullies balanceren op de rand van de marktmanipulatie. De kans is reëel dat ook de toezichthouder zal ingrijpen om de rebellie van de kleine belegger te onderdrukken.

Het initiële succes van de WallStreetBullies houdt, net als bij de shorters, het risico in op overmoed, getuige de opruiende overwinningstaal die op het platform circuleert. Voor veel jonge beleggers staat speculatie synoniem voor makkelijk rijk worden. Meer ervaren beleggers weten dat speculatie ook synoniem staat voor makkelijk arm worden. Wie zich nu nog stort op zilver is bij deze gewaarschuwd.

Wat ook de uitkomst van dit titanengevecht moge zijn, Wall Street zal nooit meer hetzelfde zijn. De macht is herverdeeld. De kleine belegger is binnengedrongen in de Bastille. Vele kleine beleggers maken voortaan een groot.

Jan Longeval

Auteur van ‘Heavy Metal, Alles wat je moet weten over beleggen in goud’ en adjunct professor aan de Vlerick Business School